សោម ប៊ុនថន

ចាប់ពីថ្ងៃទី១៣ដល់ថ្ងៃទី១៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា បានជួបពិគ្រោះនិងពិនិត្យសុខភាពជូនអ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហមមកពីខេត្តព្រៃវែង និងខេត្តស្វាយរៀង ចំនួន២៣០នាក់។ បញ្ជីឈ្មោះដែលបញ្ជូនមកពីមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារខេត្តព្រៃវែង ដែលជាសាខាមួយក្នុងចំណោមសាខាទាំង៧របស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជាបានបង្ហាញថាឈ្មោះទាំង២៣០នាក់នៅក្នុងបញ្ជីគឺជាអ្នករស់រានមានជីវិត មានអាយុចាប់ពី៥៥ឆ្នាំឡើងទៅដែលក្រុមអ្នកស្ម័គ្រចិត្តកម្ពុជានៃមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារខេត្តព្រៃវែង ធ្លាប់បានចុះជួបនិងសម្ភាសន៍ក្នុងអំឡុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ និងខែមករា ឆ្នាំ២០២៤នេះ។ សូមបញ្ជាក់ថា

នៅថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ សិស្សានុសិស្សចំនួន៤០នាក់នៃវិទ្យាល័យស្រែណូយ បានចូលរួមដំណើរទស្សនកិច្ចសិក្សាស្ដីពី «សន្ដិភាព និងសិទ្ធិមនុស្ស» នៅមជ្ឈមណ្ឌលសន្ដិភាពអន្លង់វែង និងទីតាំងប្រវត្ដិសាស្រ្ដនៅស្រុកអន្លង់វែង។ ទស្សនកិច្ចសិក្សានេះ ត្រូវបានរៀប​ចំឡើងដើម្បីលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពី​ប្រវត្ដិសាស្រ្ដកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (១៩៧៥-១៩​៧៩) ដល់យុវជន ព្រមទាំងឈ្វេងយល់អំពីដំណើរការ​នៃការកសាងសន្ដិភាព និងការផ្សះផ្សា។

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកោះថ្ម បានរៀបចំវេទិកាថ្នាក់រៀនមួយ ដោយមានសិស្សានុសិស្សចំនួន២៦នាក់ មកពីវិទ្យាល័យស្រែតានោងកើត។ ថ្នាក់រៀននេះផ្តោតទៅលើ «ប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ និងទំនាក់ទំនងការបរទេសនៃរបបនេះ»។ ថ្នាក់រៀននាព្រឹកនេះ ពិភាក្សាអំពីប្រធានបទ៖ «ប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ និងទំនាក់ទំនងការបរទេសនៃរបបនេះ»។ គោលបំណងសំខាន់នៃថ្នាក់រៀននេះ

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៣ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ ក្រុមការងារមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកោះថ្ម រៀបចំវេទិកាថ្នាក់រៀនស្តីអំពី «ប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (១៩៧៥-១៩៧៩) និងការទប់ស្កាត់ឧក្រិដ្ឋកម្មឃោរឃៅ» លើប្រធានបទការជម្លៀសប្រជាជនចេញពីទីក្រុង ការជម្លៀសដោយបង្ខំ និងការសម្លាប់រង្គាលនៅទួលពោធិ៍ជ្រៃ ដល់សិស្សចំនួន៥៣នាក់ ក្នុងនោះមានស្រី៣៨នាក់ មកពីវិទ្យាល័យប៊ុន រ៉ានី

ឆ្នាំ​ក្រោយ គឺជា​ខួបលើក​ទី៥០ នៃ​ការ​កាន់កាប់​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​របស់​កង​កម្លាំង​ខ្មែរក្រហម ដែល​រុញច្រាន​ប្រទេស​កម្ពុជាឲ្យធ្លាក់​ទៅក្នុង​នរកនារយៈ​កាលជិត​បួន​ឆ្នាំ​បន្ទាប់មក​។ ការដឹកនាំរបស់​ខ្មែរក្រហម បាន​នាំកម្ពុជាឈាន​ទៅកាន់​ទំព័រ​ប្រវត្តិសាស្ត្រឃោរឃៅ​ដ៏​សោក​សង្រេង។ យើង​អាចនឹង​មិនដែល​ដឹង​ច្បាស់អំពី​ចំនួនជាក់​លាក់​នៃ​​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ដែល​បាន​បាត់បង់ជីវិត ប៉ុន្តែ​បើ​គ្រាន់​តែ​ក្រឡេក​មើលទៅកាន់ចំនួន​ប៉ាន់​ប្រមាណ ចំនួន​ប្រជាជន​ដែល​បាត់​បង់​ជីវិត គឺច្រើន​​លើសលប់ណាស់​ទៅហើយ។ ជាទូទៅ ប្រជាជន​កម្ពុជាទាំងអស់ ដែល​រួម​បញ្ចូល​ទាំងអតីតកម្មាភិបាល​ខ្មែរក្រហម គឺសុទ្ធសឹង​តែ​ជា​ជន​រង​គ្រោះ​នៃ​របប​ខ្មែរក្រហម។​ ខុសប្លែកពី​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឃោរឃៅ​ដទៃ​ទៀត​ដែល​ប្រព្រឹត្តទៅ​នៅជុំ​វិញពិភពលោក

នៅថ្ងៃទី១១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤ សិស្សានុសិស្សដែលកំពុងសិក្សាថ្នាក់១២មកពីវិទ្យាល័យ ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុន សែន ស្ពឺ សរុបចំនួន៥០នាក់ចូលរួមវេទិកាអប់រំសហគមន៍ស្ដីពីប្រវត្តិសាស្រ្តកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (១៩៧៥-១៩៧៩) ក្រោមប្រធានបទ «ការជម្លៀសប្រជាជនដោយបង្ខំក្នុងរបបខ្មែរក្រហម» និងការចុះទៅធ្វើទស្សនកិច្ចសិក្សានៅទំនប់ដែលត្រូវបានកសាងឡើងនៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហម រួមមាន