គណៈកម្មាធិការដាក់ពិន្ទុក្នុងការប្រកួតប្រជែង បានវាយតម្លៃលើគម្រោងរបស់បេក្ខភាពទាំង២៥០ក្រុម ដែលមានស្ថាបត្យករវ័យក្មេងចំនួន៨៥០រូប ឆ្លងកាត់ការជម្រុះ៣វគ្គ គឺវគ្គ៤៥ក្រុម និងវគ្គ១០ក្រុម កន្លងមក ហើយទីបំផុតនៅថ្ងៃទី៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ គណៈកម្មាធិការបានប្រកាសជ័យលាភីក្នុងការប្រកួតប្រជែងស្នាដៃស្ថាបត្យកម្ម «ពោធិ៍ចិនតុងកើតឡើងវិញ ការបម្លែងអាកាសយានដ្ឋានភ្នំពេញចាស់ឱ្យក្លាយទៅជាទីក្រុងអេប៉ុង»។ ក្នុងចំណោមជ័យលាភីបីក្រុមចុងក្រោយពីលេខ១ដល់លេខ៣ ដែលគណៈកម្មាធិការដាក់ពិន្ទុក្នុងការប្រកួតប្រជែងប្រកាសនៅថ្ងៃនេះ គឺមានលេខ១ស្ទួនពីរក្រុម ហើយក្នុងចំណោមនោះមានក្រុម «ស្ថាបត្យកម្មបណ្ណាល័យហ្លួងម៉ែ» របស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា ដឹកនាំដោយលោក ទិត្យ សត្យាវង្ស, កញ្ញា លាង ចន្ធី, កញ្ញា លឹម វណ្ណសូលីហ្សា និងលោក វន រ័ត្នវិសាល។ ក្រុមការងារបានជ្រើសរើសគម្រោង ៖ «ការផ្លាស់ប្តូរទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏រឹងមាំមួយរបស់កម្ពុជា តាមរយៈវិស្វកម្មហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបៃតង» ដើម្បីចូលរួមប្រកួតប្រជែង។
គម្រោងនេះ គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមមួយដើម្បីផ្លាស់ប្តូរអតីតអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិពោធិ៍ចិនតុងទៅជាសួនច្បារទីក្រុងអេប៉ុង។ គម្រោងនេះអនុវត្តគោលការណ៍ស្នូលនៃការរចនាទីក្រុងដែលងាយរងគ្រោះដោយជំនន់ទឹកភ្លៀង ដែលត្រូវបានគេហៅថាជាគំរូ «ទីក្រុងអេប៉ុង» ដោយអនុញ្ញាតឱ្យទេសភាពស្រូបយក រក្សាទុក ត្រង និងបញ្ចេញទឹកភ្លៀងដោយធម្មជាតិ។ អតីតអាកាសយានដ្ឋាននឹងក្លាយជាផ្លូវដើរដែលអាចជ្រាបទឹកបានជាមួយនឹងច្រករបៀងបៃតង ដែលទឹកភ្លៀងជ្រាបចូលតាមរយៈផ្លូវជីវសាស្រ្ត សួនច្បារទឹកភ្លៀង និងផ្លូវក្រាលកៅស៊ូ។ ផ្នែកធំនៃតំបន់អាកាសយានដ្ឋាននឹងត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរទៅជាតំបន់សើម បឹងស្តុកទឹក និងតំបន់ទំនាបលិចទឹកដែលអាចកាត់បន្ថយទឹកភ្លៀង ខណៈពេលដែលតំបន់នេះគាំទ្រដល់ជីវចម្រុះ និងសត្វព្រៃដែរ។ គម្រោងនេះ នឹងបង្កើនជីវចម្រុះដល់ទីក្រុង និងកែលម្អបញ្ហាបរិស្ថាន និងសង្គម ដូចជា ការកាត់បន្ថយកម្រិតនៃការបំពុលបរិស្ថាន និងការបង្កើតកន្លែងកម្សាន្ត និងលើកទឹកចិត្តដល់ការផ្លាស់ប្តូររវាងមនុស្សជំនាន់មុនទៅកាន់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ។ ផែនការមេរបស់គម្រោងគឺ ៖ «រង្វង់បៃតង» តាមដានបរិវេណនៃអាកាសយានដ្ឋានចាស់ ដោយភ្ជាប់ព្រៃឈើថ្មី វាលស្មៅ និងផ្លូវកម្សាន្ត។ «ឆ្អឹងខ្នងពណ៌ខៀវ» ពង្រីកប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងទឹកនៃផ្លូវរត់កណ្តាលដែលមានស្រាប់ទៅជាច្រករបៀងទឹក ជាមួយនឹងស្រះទឹកតាមរដូវកាល និងទីលានសាធារណៈដែលបង្ហូរទឹកជំនន់ដោយសុវត្ថិភាពក្នុងអំឡុងពេលមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង។ «ចំណុចប្រសព្វ» ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីស្រូបយក រក្សាទុក ត្រង និងបញ្ចេញទឹកភ្លៀងយឺតៗដោយរួមបញ្ចូលជាមួយផ្លូវដើរដែលអាចជ្រាបទឹកបាន តំបន់សើមសហគមន៍ ពន្លាវប្បធម៌ កសិដ្ឋានទីក្រុង និងទេសភាពអប់រំដែលបង្ហាញពីវដ្តទឹកយ៉ាងសកម្មភាព។
ការបង្កើតឡើងវិញនៃអាកាសយានដ្ឋានពោធិ៍ចិនតុងគឺច្រើនជាងការអភិវឌ្ឍន៍ប្រព័ន្ធជលសាស្ត្រទំនើបដែលគាំទ្រដល់បរិស្ថានក្នុងស្រុក និងសហគមន៍ទីក្រុង/ជនបទ។ គម្រោងនេះគឺជាគំនិតរចនាទីក្រុងដែលផ្តោតលើប្រជាជន ដែលនឹងកំណត់ស្តង់ដារសម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍នាពេលអនាគត។ គំនិតនៃតំបន់បៃតងដែលមានស្រមោលនឹងកាត់បន្ថយកំដៅទីក្រុង ខណៈពេលដែលបើកកន្លែងសាធារណៈ កន្លែងកម្សាន្ត ទីលានកីឡា និងសួនច្បារវប្បធម៌សម្រាប់ការប្រើប្រាស់ជាសាធារណៈពេញមួយឆ្នាំ។ គម្រោងនេះនឹងជួយបំពេញតម្រូវការនៃការអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងនាពេលអនាគតប្រកបដោយចីរភាព ជាមួយនឹងសារសំខាន់នៃភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ ការអភិរក្សជីវៈចម្រុះ និងបេតិកភណ្ឌពិសិដ្ឋរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ ប្រទេសកម្ពុជាអាចកំណត់ស្តង់ដារសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងប្រកបដោយចីរភាព ដោយការផ្លាស់ប្តូរទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រមួយនៅក្នុងការរចនាទីក្រុងដែលងាយរងគ្រោះដោយទឹកជំនន់ ដែលមិនត្រឹមតែគាំទ្រដល់រាជធានី និងសហគមន៍ក្នុងតំបន់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបរិស្ថាន និងបេតិកភណ្ឌរបស់ប្រទេសសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយទៀតផង។ នៅក្នុងគម្រោងនេះ គឺមានរួមបញ្ចូលអគារប្រវត្តិសាស្រ្ត ព្រះរាជបណ្ណាល័យ ហ្លួងម៉ែ, ទីតាំងរំឭកវិញ្ញាណក្ខន្ធវីរកងទ័ពកម្ពុជា ដែលបានពលីនៅក្នុងបុព្វហេតុការពារបូរណភាពទឹកដីពីការឈ្លានពានរបស់កងទ័ពថៃ, សាលពិព័រណ៍រូបថតមេដឹកនាំពិភពលោកដែលបានធ្វើដំណើរមកដល់ព្រលានយន្តហោះពោធិ៍ចិនតុង និងមជ្ឈមណ្ឌលភស្តុភារកម្ម។
បន្ទាប់ពីទទួលបានជ័យលាភីលេខ១ ក្រុម «ស្ថាបត្យកម្មបណ្ណាល័យហ្លួងម៉ែ» របស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា នឹងធ្វើបទបង្ហាញនៅក្រសួងដែនដី នរគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បន្តទៀត។ នៅក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះដែរ ក្រុម «ស្ថាបត្យកម្មបណ្ណាល័យហ្លួងម៉ែ» របស់មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា កំពុងសិក្សាប្លង់សាងសង់ព្រះរាជសារមន្ទីរ នៅខេត្តស្ទឹងត្រែង ជាប់ព្រំដែនឡាវ ដែលជាកេរដំណែលរបស់សម្តេច ព្រះនរោត្តម សីហនុ ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ។
អត្ថបទ ៖ សោម ប៊ុនថន ប្រធានក្រុមទស្សនាវដ្តីស្វែងរកការពិត
រូបថត ៖ បណ្ណសារមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា
